Hướng dẫn soạn bài Mùa xuân nho nhỏ trong chương trình Ngữ văn 9 ngắn gọn

Soạn bài Mùa xuân nho nhỏ lớp 9 ngắn gọn
Dưới ngòi bút của Thanh Hải, mùa xuân đã trở nên tươi đẹp, say đắm lòng người.


Trong văn học Việt Nam thời kì kháng chiến, nước ta có rất nhiều nhà văn, nhà thơ dùng những lời thơ, vần thơ để nói lên tình yêu quê hương, đất nước. Và một trong số đó có thể nhắc đến Thanh Hải, nhà thơ gốc Huế đã có những đóng góp đáng kể trong nền văn học Việt Nam. Ông tham gia hoạt động văn nghệ trong cả hai thời kì kháng chiến chống Pháp và Mỹ. Một trong những tác phẩm tiêu biểu nhất của Thanh Hải đó là Mùa xuân nho nhỏ, đây là bài thơ mà tác giả đã thể hiện được tình yêu quê hương, đất nước nồng nàn, yêu mến và tha thiết. Để tìm hiểu rõ hơn về nội dung cũng như giá trị của bài thơ này, Vforum sẽ hướng dẫn các em soạn bài Mùa xuân nhỏ nhỏ trong chương trình Ngữ văn 9 một cách ngắn gọn nhất.

Câu 1:
Trả lời:
Đọc nhiều lần bài thơ, chúng ta thấy được mạch cảm xúc trong bài thể hiện sự say mê của tác giả đối với vẻ đẹp của mùa xuân. Tác giả đã mang đến hình ảnh mùa xuân qua hình ảnh những người lính chiến đấu trên chiến trường và những người nông dân đang lao động trên cánh đồng.
=> Qua đó ta thấy được niềm hi vọng, ước nguyện của tác giả về một đất nước ngày càng phát triển, tươi đẹp hơn.
Bố cục của bài thơ chia làm 3 phần:
  • Phần 1: 2 khổ đầu => vẻ đẹp mùa xuân của đất trời.
  • Phần 2: 2 khổ tiếp => vẻ đẹp mùa xuân của đất nước.
  • Phần 3: Còn lại => mùa xuân trong lòng tác giả.

Câu 2:
Trả lời:
Trong hai khổ thơ đầu, mùa xuân của thiên nhiên, đất nước đã được miêu tả:
- Hình ảnh: Cảnh thiên nhiên mùa xuân bao la, thoáng đãng tạo nên không gian đầy thơ mộng, trữ trình. Bên cạnh đó còn có chi tiết hình ảnh “Một bông hoa tìm biếc” tạo nên được sự đột phá, thu hút.
- Màu sắc:
  • Những bông hoa tím biếc.
  • Dòng sông xanh.
  • Giọt sương trắng tinh khôi và long lanh.
=> Những hình ảnh đầy màu sắc, tươi vui và tràn đây sức sống.
- Âm thanh: Tiếng chim chiền chiện hót cao vút giữa không gian đầy yên tĩnh.
Cảm xúc của tác giả trước vẻ đẹp và sức sống của mùa xuân:
  • Trong lòng rạo rực, ngất ngây, say mê trước vẻ đẹp của mùa xuân.
  • Tiếng gọi chim chiền chiện báo hiệu mùa xuân đang đến gần.
=> Tác giả đang mở lòng mình và đón nhận mùa xuân tươi đẹp sắp sửa về.

Câu 3:
Trả lời:
  • Trong đoạn thơ “Ta làm con chim hót … Dù là khi tóc bạc”, ta có thể cảm nhận được những ước nguyện của chính tác giả. Tác giả đã lặp đi lặp lại rất nhiều điệp ngữ “Ta làm … ta làm …” cho thấy được ước nguyện rất lớn của tác giả về một mùa xuân tươi đẹp. Thanh Hải muốn làm một nhành hoa để tô thêm vẻ đẹp cho cuộc sống.
  • Chi tiết “Một nốt trầm xao xuyến” có nghĩa dù là một nốt trầm nhưng cũng phải làm xao xuyến lòng người, qua đó Thanh Hải muốn nói rằng dù đang làm công việc nhỏ bé nhưng đó cũng là sự đóng góp cho cuộc sống thêm tươi đẹp.
  • “Dù là tuổi hai mươi / Dù là khi tóc bạc”, những vần thơ này tác giả muốn nói rằng dù đang ở độ tuổi trẻ trung hay khi đã già thì vẫn luôn đóng góp cho cuộc sống thêm tươi đẹp, ý nghĩa.
  • Đặc biệt hơn, bài thơ này lại được Thanh Hải viết vào thời điểm ông đang lâm bệnh nặng nhưng vẫn quyết tâm, cố gắng => Sự quyết tâm.

Câu 4:
Trả lời:
  • Thể thơ: 5 chữ, mang âm điệu dân ca miền Trung.
  • Các gieo vần, ngắt nhịp: rất linh hoạt, liền mạch với các khổ thơ theo thứ tự 3-2, 2-3, 2-3, 2-3, 3-2, 2-3. => thể hiện được cảm xúc.

Câu 5:
Trả lời:
  • Nhan đề “Mùa xuân nho nhỏ” của Thanh Hải không chỉ đơn thuần nói đến mùa xuân, mà bên cạnh đó tác giả còn muốn ca ngợi đến những sự đóng góp của mọi người cho đất nước, cho quê hương, cho Tổ Quốc.
  • Chủ đề của bài thơ nói lên sự ngất ngây, say mê của tác giả về vẻ đẹp của mùa xuân, song qua đó tác giả cũng thể hiện được khát vọng, ước nguyện của mình để đóng góp cho đất nước ngày càng tươi đẹp, phát triển.

Trên đây là bài soạn Mùa xuân nho nhỏ của Thanh Hải, qua tác phẩm này các em có thể cảm nhận nhà thơ Thanh Hải cũng có tình yêu thiên nhiên thắm thiết, bên cạnh đó tác giả cũng cho thấy được khát vọng, mong muốn đóng góp một chút gì đó cho cuộc sống tươi đẹp hơn. Hi vọng qua bài soạn này các em đã nắm được những kiến thức trọng tâm của bài. Hẹn gặp lại và chúc các em học tốt.

Xem thêm: Soạn bài Luyện tập Liên kết câu và liên kết đoạn văn lớp 9 ngắn gọn